Eo biển Hormuz – tuyến vận chuyển khoảng 1/5 lượng dầu mỏ và LNG đường biển toàn cầu – đã rơi vào tình trạng tê liệt sau các biến động địa chính trị tại Iran, đẩy thương mại và năng lượng thế giới vào trạng thái cảnh báo cao.
Hãng tàu dừng hoạt động, lưu lượng giao thông giảm mạnh
Ngay sau khi tình hình leo thang, hãng vận tải container Hapag-Lloyd (Đức) tuyên bố tạm ngừng vận chuyển qua Hormuz do “việc đóng cửa chính thức”. Tập đoàn Nippon Yusen (Nhật Bản) yêu cầu đội tàu không đi qua khu vực, trong khi Hy Lạp khuyến nghị đội tàu thương mại đánh giá lại hành trình và chuẩn bị sử dụng phương pháp định vị truyền thống vì nguy cơ nhiễu sóng điện tử. Hãng thông tấn bán chính thức Tasnim của Iran cho biết lực lượng Vệ binh Cách mạng đã cảnh báo tàu thuyền rằng việc đi qua khu vực này không còn an toàn. Dữ liệu theo dõi tàu cho thấy lưu lượng giao thông qua eo biển giảm mạnh. Nhiều tàu chở dầu dừng lại ở cả hai phía lối vào. Ba tàu tạm ngừng hành trình rời Vịnh Ba Tư, trong khi ít nhất tám tàu chở dầu tập trung bên ngoài Vịnh Oman trong hai tuần gần đây. Một số tàu hủy chuyến giữa chừng. Dù vậy, đến tối 28.2 theo giờ London, hệ thống theo dõi tự động vẫn ghi nhận một số tàu lớn tiếp tục đi qua, nhưng số lượng thấp hơn nhiều so với bình thường.
Giá dầu tăng mạnh, chuỗi cung ứng đứng trước nguy cơ kéo dài gián đoạn
Hormuz là tuyến trung chuyển bắt buộc đối với dầu thô từ Saudi Arabia, UAE, Kuwait và Iraq, đồng thời là hành lang sống còn của LNG Qatar – quốc gia chiếm khoảng 20% nguồn cung LNG toàn cầu. Ít nhất ba tàu chở LNG đi hoặc đến Qatar đã tạm dừng hành trình để tránh rủi ro. Thị trường năng lượng phản ứng ngay lập tức. Một sản phẩm giao dịch bán lẻ theo dõi dầu WTI đã tăng hơn 8% khi rủi ro được định giá. Nếu tình trạng gián đoạn kéo dài, chi phí năng lượng tăng sẽ kéo theo chi phí vận tải và sản xuất toàn cầu gia tăng. Nguy cơ chuyển hướng tàu vòng qua Mũi Hảo Vọng (Nam Phi) có thể kéo dài hành trình thêm 10–14 ngày đối với các tuyến Trung Đông – châu Âu hoặc Mỹ, làm tăng chi phí nhiên liệu, phụ phí rủi ro chiến tranh và gây thiếu hụt container do vòng quay tàu chậm lại.
Doanh nghiệp xuất nhập khẩu chịu tác động dây chuyền
Sự tê liệt của Eo biển Hormuz không chỉ tác động đến thị trường năng lượng, mà còn tạo hiệu ứng lan tỏa trực tiếp lên cấu trúc chi phí và dòng tiền của doanh nghiệp xuất nhập khẩu toàn cầu. Đối với doanh nghiệp nhập khẩu, đặc biệt ở các ngành phụ thuộc lớn vào năng lượng và nguyên liệu đầu vào như nhựa, hóa chất, phân bón hay kim loại, chi phí có thể gia tăng đột biến, làm thu hẹp đáng kể biên lợi nhuận. Trong khi đó, doanh nghiệp xuất khẩu đối diện nguy cơ gián đoạn giao hàng, phát sinh chi phí lưu kho và rủi ro vi phạm tiến độ hợp đồng nếu không có cơ chế linh hoạt về vận chuyển và giá. Trong bối cảnh bất định gia tăng, Tradeint – với hệ thống dữ liệu thị trường được cập nhật liên tục và năng lực phân tích chuyên sâu – có thể hỗ trợ doanh nghiệp nhanh chóng xác định nguồn cung thay thế, đánh giá rủi ro tuyến vận chuyển và xây dựng kịch bản ứng phó phù hợp. Qua đó, doanh nghiệp không chỉ duy trì ổn định chuỗi cung ứng mà còn chủ động bảo vệ biên lợi nhuận trong giai đoạn biến động kéo dài. Đặt lịch demo TradeInt ngay để trải nghiệm sức mạnh từ công cụ nhé!
