Xuất khẩu Trung Đông năm 2025 không chỉ xoay quanh ở dầu mỏ.
Bên cạnh nhiên liệu khoáng vẫn chiếm tỷ trọng lớn nhất, khu vực này còn xuất khẩu vàng thỏi, polymer, phân bón và ô tô tái xuất ra thị trường toàn cầu, với xuất khẩu phi dầu mỏ đạt kỷ lục 71,3 tỷ USD trong năm 2025. Bài viết phân tích cơ cấu xuất khẩu Trung Đông dựa trên dữ liệu giao dịch thực tế từ TradeInt, kèm đánh giá cơ hội thương mại cho doanh nghiệp Việt Nam.
Top 5 Nhóm Sản Phẩm Xuất Khẩu Từ Trung Đông Năm 2025
Dữ liệu từ TradeInt cho thấy năng lượng vẫn là trụ cột của xuất khẩu Trung Đông trong năm 2025, nhưng khu vực đang từng bước đa dạng hóa cơ cấu hàng hóa. Bên cạnh dầu mỏ, các ngành công nghiệp như kim loại quý, hóa dầu, phân bón và sản xuất công nghiệp đang đóng góp ngày càng lớn vào tăng trưởng thương mại.
Đáng chú ý, xuất khẩu công nghiệp phi dầu mỏ của khu vực đã đạt kỷ lục 71,3 tỷ USD, tăng 25% so với năm trước.
- Nhiên Liệu Khoáng Và Dầu Mỏ (HS 2709) – 114,03 Tỷ USD: Dầu mỏ tiếp tục là mặt hàng xuất khẩu lớn nhất của Trung Đông với kim ngạch 114,03 tỷ USD. Ả Rập Xê Út (38,76 tỷ USD), Iraq (35,20 tỷ USD) và UAE (30,99 tỷ USD) là ba nhà xuất khẩu hàng đầu, cung cấp dầu thô cho các thị trường tiêu thụ lớn tại châu Á, châu Âu và Bắc Mỹ.
- Vàng Và Kim Loại Quý (HS 7108) – 17,49 Tỷ USD: Nhóm vàng và kim loại quý đạt 17,49 tỷ USD, đứng thứ hai trong danh sách xuất khẩu của khu vực. UAE chiếm phần lớn kim ngạch với 14,06 tỷ USD, nhờ vai trò trung tâm giao dịch vàng quốc tế của Dubai. Thổ Nhĩ Kỳ và Ả Rập Xê Út lần lượt đứng sau với 2,06 tỷ USD và 1,19 tỷ USD.
- Nhựa Và Sản Phẩm Nhựa (HS 3901) – 4,99 Tỷ USD: Ngành hóa dầu tiếp tục là một trong những lĩnh vực xuất khẩu ngoài dầu mỏ quan trọng nhất của Trung Đông. Kim ngạch xuất khẩu nhóm nhựa đạt 4,99 tỷ USD, trong đó Ả Rập Xê Út chiếm khoảng 36% thị phần khu vực nhờ năng lực sản xuất polyethylene thuộc nhóm lớn nhất thế giới.
- Phân Bón (HS 3102) – 4,20 Tỷ USD: Xuất khẩu phân bón đạt 4,20 tỷ USD, với Oman dẫn đầu khu vực ở mức 1,74 tỷ USD. Trung Đông hiện là một trong những trung tâm cung ứng urê lớn nhất thế giới, đóng vai trò quan trọng trong chuỗi cung ứng nông nghiệp toàn cầu.
- Xe Cộ Và Máy Móc (HS 8703) – 944,16 Triệu USD: Mặc dù quy mô nhỏ hơn đáng kể so với các nhóm hàng trên, xe cộ và máy móc vẫn nằm trong nhóm xuất khẩu giá trị cao của khu vực. UAE giữ vai trò trung tâm tái xuất và phân phối ô tô cho Trung Đông, châu Phi và Nam Á, tận dụng lợi thế logistics và hệ thống cảng biển hàng đầu khu vực.
| Xếp hạng | Nhóm sản phẩm | Mã HS | Giá trị xuất khẩu (Tỷ USD) | Top 3 quốc gia xuất khẩu |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Nhiên liệu khoáng và dầu mỏ | HS 2709 | 114,03 | Ả Rập Xê Út, Iraq, UAE |
| 2 | Vàng và kim loại quý | HS 7108 | 17,49 | UAE, Thổ Nhĩ Kỳ, Ả Rập Xê Út |
| 3 | Nhựa và sản phẩm nhựa | HS 3901 | 4,99 | Ả Rập Xê Út, UAE, Oman |
| 4 | Phân bón | HS 3102 | 4,20 | Oman, Ả Rập Xê Út, UAE |
| 5 | Xe cộ và máy móc | HS 8703 | 0,94 | UAE, Thổ Nhĩ Kỳ, Ả Rập Xê Út |
Mọi quyết định xuất khẩu đúng đắn đều bắt đầu từ dữ liệu thương mại đáng tin cậy.
TradeInt tổng hợp dữ liệu hải quan trực tiếp từ các lô hàng đã giao dịch, bao phủ hơn 10 tỷ bản ghi xuất nhập khẩu từ 200+ vùng lãnh thổ.
Doanh nghiệp có thể tra cứu chính xác ai đang nhập khẩu mặt hàng của mình, khối lượng và tần suất giao dịch của từng đối tác, cùng bức tranh cạnh tranh đầy đủ theo mã HS trước khi đưa ra bất kỳ quyết định kinh doanh nào.
Nhóm 1: Nhiên Liệu Khoáng Và Dầu Mỏ
Với 38,76 tỷ USD kim ngạch xuất khẩu, Ả Rập Xê Út là quốc gia xuất khẩu dầu mỏ lớn nhất Trung Đông năm 2025. Quốc gia này khai thác khoảng 9,8 triệu thùng/ngày và chiếm hơn 37% lượng dầu thô vận chuyển qua eo biển Hormuz, tuyến xuất khẩu năng lượng quan trọng kết nối Trung Đông với các thị trường châu Á.
| Xếp hạng | Quốc gia xuất khẩu | Kim ngạch (USD) | Vai trò trong thị trường dầu mỏ |
|---|---|---|---|
| 1 | Ả Rập Xê Út | 38,76 tỷ | Quốc gia dẫn đầu xuất khẩu dầu thô khu vực |
| 2 | Iraq | 35,20 tỷ | Nhà cung cấp dầu thô quy mô lớn cho thị trường toàn cầu |
| 3 | UAE | 30,99 tỷ | Trung tâm năng lượng và thương mại dầu mỏ của Vùng Vịnh |
| 4 | Kuwait | 6,14 tỷ | Nhà xuất khẩu dầu thô truyền thống trong GCC |
| 5 | Oman | 1,73 tỷ | Đối tác xuất khẩu dầu quan trọng tại khu vực Ấn Độ Dương |
Những yếu tố ảnh hưởng đến thị trường xuất khẩu dầu mỏ ở Trung Đông:
- Phụ thuộc vào eo biển Hormuz: Khoảng 20% nguồn cung dầu thô và LNG toàn cầu được vận chuyển qua eo biển Hormuz mỗi ngày. Bất kỳ gián đoạn nào tại tuyến hàng hải này đều có thể làm tăng chi phí vận chuyển và đẩy giá năng lượng toàn cầu lên cao.
- Rủi ro tập trung vào ngành năng lượng: Các tập đoàn lớn như Saudi Aramco, QatarEnergy và SABIC vẫn phụ thuộc đáng kể vào các tuyến xuất khẩu truyền thống để phục vụ khách hàng tại châu Á. Việc chuyển hướng dòng hàng sang các tuyến thay thế trong thời gian ngắn vẫn là thách thức đối với khối lượng xuất khẩu quy mô lớn.
- Xu hướng chuyển dịch sang sản phẩm giá trị cao hơn: Bên cạnh dầu thô, các nước Trung Đông đang gia tăng xuất khẩu nhiên liệu tinh chế và hóa dầu. Đáng chú ý, xuất khẩu dầu diesel sang châu Âu đạt mức cao trong năm 2025 khi các nhà máy lọc dầu trong khu vực mở rộng công suất để đáp ứng nhu cầu thị trường quốc tế.
Đọc thêm: Top 10 Quốc Gia Xuất Khẩu Dầu Thô (Cập Nhập Mới Nhất)
Nhóm 2: Vàng Và Kim Loại Quý
UAE dẫn đầu thị trường xuất khẩu vàng và kim loại quý tại Trung Đông với 14,06 tỷ USD, chiếm phần lớn kim ngạch của toàn khu vực. Hiện nay, Dubai như một trong những trung tâm giao dịch, tinh chế và tái xuất vàng lớn nhất thế giới.
| Xếp hạng | Quốc gia xuất khẩu | Kim ngạch (USD) | Vai trò |
|---|---|---|---|
| 1 | UAE | 14,06 tỷ | Trung tâm giao dịch vàng thỏi lớn nhất khu vực, dẫn dắt bởi Dubai |
| 2 | Thổ Nhĩ Kỳ | 2,06 tỷ | Nhà xuất khẩu kim loại quý với năng lực tinh chế và mạng lưới thương mại khu vực |
| 3 | Ả Rập Xê Út | 1,19 tỷ | Xuất khẩu vàng từ hoạt động khai thác và tinh chế nội địa |
| 4 | Iraq | 148,05 triệu | Xuất khẩu vàng nhỏ nhưng đang tăng trưởng |
| 5 | Oman | 14,67 triệu | Đóng góp qua kênh giao dịch và tinh chế khu vực |
Giá trị xuất khẩu của nhóm hàng này tiếp tục được thúc đẩy bởi đà tăng của thị trường vàng toàn cầu. Trong tháng 3/2026, giá vàng giao ngay đạt gần 3.342 USD/ounce, trở thành mức giá vàng cao nhất lịch sử. Nhu cầu mua vàng từ các ngân hàng trung ương, quỹ đầu tư và nhà đầu tư tổ chức vẫn là động lực chính của thị trường.
Theo các khảo sát gần đây, 68% ngân hàng trung ương dự kiến tiếp tục tăng dự trữ vàng trong năm 2026.
Bên cạnh UAE, Thổ Nhĩ Kỳ và Ả Rập Xê Út lần lượt đạt 2,06 tỷ USD và 1,19 tỷ USD, trong khi Iraq và Oman đóng góp quy mô nhỏ hơn nhưng vẫn tham gia vào chuỗi giao dịch và tinh chế kim loại quý của khu vực.
Đọc thêm: Top 10 Đối Tác Thương Mại Lớn Nhất Của Mỹ 2024–2025
Nhóm 3: Nhựa và Sản Phẩm Nhựa
Theo dữ liệu thương mại toàn cầu của TradeInt, Ả Rập Xê Út là quốc gia xuất khẩu nhựa lớn nhất Trung Đông với 2,84 tỷ USD, chiếm khoảng 36% tổng kim ngạch của khu vực. Lợi thế về nguồn nguyên liệu hóa dầu dồi dào giúp quốc gia này duy trì vị thế hàng đầu trong sản xuất polyethylene và các loại polymer công nghiệp.
| Xếp hạng | Quốc gia xuất khẩu | Kim ngạch (USD) | Vai trò |
|---|---|---|---|
| 1 | Ả Rập Xê Út | 2,84 tỷ | Nhà sản xuất polymer lớn nhất Trung Đông |
| 2 | UAE | 1,20 tỷ | Trung tâm hóa dầu và tái xuất polymer khu vực |
| 3 | Oman | 323,11 triệu | Nhà xuất khẩu polyethylene quan trọng của GCC |
| 4 | Iran | 267,03 triệu | Nguồn cung polymer phục vụ thị trường châu Á |
| 5 | Kuwait | 242,07 triệu | Nhà sản xuất nhựa nguyên liệu và hóa dầu tích hợp |
Quy mô thị trường xuất khẩu nhựa ở Trung Đông được dự báo tăng từ 22,2 tỷ USD năm 2024 lên hơn 28 tỷ USD vào năm 2033, tương đương tốc độ tăng trưởng bình quân khoảng 6,8% mỗi năm.
Đầu năm 2026, hoạt động xuất khẩu polymer của khu vực chịu ảnh hưởng bởi các gián đoạn logistics tại Jebel Ali, trung tâm trung chuyển quan trọng của GCC. Tuy nhiên, nhu cầu đối với nhựa sinh học và nhựa kỹ thuật vẫn tiếp tục tăng, đặc biệt từ các ngành ô tô và xây dựng tại châu Á, góp phần hỗ trợ tăng trưởng xuất khẩu của khu vực.
Nhóm 4: Phân Bón
Oman là quốc gia xuất khẩu phân bón lớn nhất Trung Đông với 1,74 tỷ USD, theo sau là Ả Rập Xê Út với 1,16 tỷ USD và UAE với 787,19 triệu USD. Nhờ nguồn khí tự nhiên dồi dào và chi phí sản xuất cạnh tranh, Trung Đông hiện chiếm khoảng 40% thị trường urê đường biển toàn cầu, với sản lượng xuất khẩu khoảng 20 triệu tấn mỗi năm.
| Xếp hạng | Quốc gia xuất khẩu | Kim ngạch (USD) | Vai trò |
|---|---|---|---|
| 1 | Oman | 1,74 tỷ | Nhà xuất khẩu phân đạm hàng đầu Trung Đông |
| 2 | Ả Rập Xê Út | 1,16 tỷ | Trung tâm sản xuất phân bón quy mô lớn của GCC |
| 3 | UAE | 787,19 triệu | Nhà cung cấp phân bón và hóa chất nông nghiệp khu vực |
| 4 | Síp | 181,22 triệu | Trung tâm thương mại và phân phối hóa chất chuyên dụng |
| 5 | Bahrain | 124,57 triệu | Nhà xuất khẩu phân đạm phục vụ thị trường quốc tế |
Bên cạnh phân bón truyền thống, Ả Rập Xê Út và UAE đang đầu tư mạnh vào các dự án amoniac xanh (green ammonia) nhằm đáp ứng nhu cầu năng lượng sạch và các tiêu chuẩn phát thải ngày càng khắt khe từ châu Âu.
Trong khi đó, các gián đoạn vận tải tại Biển Đỏ và eo biển Hormuz đã khiến nhiều doanh nghiệp ưu tiên ký hợp đồng dài hạn với các nhà sản xuất lớn trong khu vực để đảm bảo nguồn cung ổn định.
Nhóm 5: Xe Cộ Và Máy Móc
Trong năm 2025, dựa trên dữ liệu từ TradeInt, UAE là quốc gia xuất khẩu xe lớn nhất Trung Đông với 674,05 triệu USD, chiếm phần lớn kim ngạch của khu vực. Thay vì là trung tâm sản xuất ô tô, UAE đóng vai trò trung tâm tái xuất và phân phối xe cho Trung Đông, châu Phi và Nam Á, tận dụng lợi thế logistics của Dubai.
Doanh số xe mới tại UAE tăng 5,3%, đạt 335.772 xe, năm 2025. Đồng thời, dòng xe xuất xứ Trung Quốc ngày càng hiện diện mạnh hơn trong hệ thống thương mại ô tô của nước này. Chỉ trong nửa đầu năm 2025, UAE đã nhập hơn 255.000 xe từ Trung Quốc, củng cố vai trò là cửa ngõ phân phối ô tô quan trọng của khu vực.
| Xếp hạng | Quốc gia xuất khẩu | Kim ngạch (USD) | Vai trò |
|---|---|---|---|
| 1 | UAE | 674,05 triệu | Trung tâm tái xuất và phân phối ô tô lớn nhất Trung Đông |
| 2 | Thổ Nhĩ Kỳ | 257,01 triệu | Trung tâm sản xuất và xuất khẩu ô tô của khu vực |
| 3 | Ả Rập Xê Út | 5,59 triệu | Thị trường xuất khẩu ô tô quy mô nhỏ |
| 4 | Kuwait | 4,71 triệu | Hoạt động tái xuất ô tô phục vụ thị trường lân cận |
| 5 | Oman | 1,21 triệu | Nguồn cung ô tô quy mô hạn chế trong khu vực |
Trung Đông Xuất Khẩu Chủ Yếu Đi Các Thị Trường Nào?
Dữ liệu từ TradeInt cho thấy xuất khẩu Trung Đông tập trung vào một số nền kinh tế lớn trong khu vực, nơi năng lượng, công nghiệp chế biến và thương mại trung chuyển đóng vai trò chủ đạo. Trong giai đoạn 2024–2025, Thổ Nhĩ Kỳ là thị trường xuất khẩu lớn nhất với 531 tỷ USD, theo sau là Ả Rập Xê Út với 482 tỷ USD và Israel với 115 tỷ USD.
| Xếp hạng | Thị trường xuất khẩu | Kim ngạch 2024–2025 (USD) | Sản phẩm xuất khẩu chủ yếu |
|---|---|---|---|
| 1 | Thổ Nhĩ Kỳ | 531 tỷ | Trung tâm thương mại khu vực, xuất khẩu chủ yếu dầu tinh chế và phân phối năng lượng |
| 2 | Ả Rập Xê Út | 482 tỷ | Nhà xuất khẩu năng lượng hàng đầu toàn cầu, dầu thô sang Trung Quốc và Ấn Độ |
| 3 | Israel | 115 tỷ | Xuất khẩu công nghệ cao: bán dẫn, điện tử, linh kiện tiên tiến |
| 4 | Bahrain | 25,6 tỷ | Xuất khẩu gắn liền với sản xuất nhôm và kim loại sử dụng nhiều năng lượng |
| 5 | Síp | 9,89 tỷ | Xuất khẩu dầu mỏ tinh chế, vị trí chiến lược trên tuyến thương mại năng lượng Địa Trung Hải |
Quan Hệ Thương Mại Việt Nam Với Các Nước Trung ĐôNg
Xuất khẩu Việt Nam sang 5 thị trường Trung Đông lớn nhất đạt gần 10 tỷ USD trong năm 2025, theo Cục Xúc tiến Thương mại Việt Nam. Riêng nông lâm thủy sản, tổng kim ngạch xuất khẩu sang Trung Đông đạt 1,74 tỷ USD, tăng 22,1% so với năm trước.
Trung Đông đang được nhìn nhận như "miền đất hứa" cho nông sản Việt Nam, đặc biệt trong bối cảnh xuất khẩu sang Hoa Kỳ, Trung Quốc và EU đang đối mặt với rào cản kỹ thuật, thuế quan ngày càng tăng. Việc chuyển hướng sang thị trường Halal và khu vực Trung Đông mở ra cơ hội đa dạng hóa thị trường cho doanh nghiệp Việt.
Cơ Cấu Mặt Hàng Xuất Khẩu Việt Nam Sang Trung Đông
- Hạt điều – 32% tổng kim ngạch nông sản: mặt hàng dẫn đầu xuất khẩu nông sản Việt Nam sang Trung Đông, phục vụ nhu cầu thực phẩm và chế biến.
- Thủy sản – 22%: tôm, cá tra và các sản phẩm thủy sản chế biến. Theo Mekong ASEAN, xuất khẩu thủy sản sang Trung Đông tăng hơn 18% trong năm 2025.
- Hạt tiêu – 12%: Việt Nam là nhà xuất khẩu hạt tiêu lớn nhất thế giới, Trung Đông là thị trường đích quan trọng.
- Rau quả, cà phê, gạo, cao su, chè: các mặt hàng nông sản bổ sung, đang được đẩy mạnh xúc tiến.
Việt Nam xuất khẩu nông sản qua Trung Đông 2025. Nguồn: Danviet.vn
Triển Vọng Và Thách Thức 2026
Hai tháng đầu năm 2026, kim ngạch xuất khẩu nông lâm thủy sản Việt Nam sang Trung Đông đạt khoảng 216 triệu USD. Theo Viện Nghiên cứu Kinh tế và Tài chính (NIEF), Bộ Tài chính, dự báo xuất khẩu hàng hóa Việt Nam sang Trung Đông năm 2026 tiếp tục tăng trưởng, nhưng phải đối mặt với biến động logistics do xung đột khu vực.
- Rủi ro logistics: Gián đoạn vận tải qua Biển Đỏ và eo biển Hormuz gây chậm trễ 10–20 ngày, tăng chi phí vận chuyển và ảnh hưởng trực tiếp đến giá CIF của hàng hóa Việt Nam.
- Tiêu chuẩn Halal: thị trường Trung Đông yêu cầu chứng nhận Halal cho hầu hết nông sản và thực phẩm nhập khẩu, đòi hỏi doanh nghiệp Việt đầu tư vào hệ thống chứng nhận và truy xuất nguồn gốc.
- Tuyến thương mại thay thế: khu vực đang chuyển sang "mạng lưới thích ứng" gồm đường ống đất liền và hành lang vận tải hàng không (tăng 25% giá trị) để giảm phụ thuộc vào đường biển qua eo biển Hormuz.
- Cơ hội đa dạng hóa: trong bối cảnh rào cản tại thị trường Mỹ, EU và Trung Quốc gia tăng, Trung Đông với dân số 400 triệu người, nhu cầu nhập khẩu thực phẩm lớn và sức mua cao là thị trường tiềm năng cho nông sản, thủy sản và hàng tiêu dùng Việt Nam.
Bạn đang muốn mở rộng xuất khẩu sang Trung Đông?
Trước khi tiếp cận thị trường mới, điều doanh nghiệp cần nhất là biết thị trường đó đang mua gì, ai đang mua và ai đang cạnh tranh với mình. TradeInt cung cấp toàn bộ thông tin đó từ dữ liệu hải quan thực tế:
- Xác định quốc gia Trung Đông nào đang có nhu cầu nhập khẩu cao nhất với mặt hàng của bạn
- Phân tích đối thủ cạnh tranh: ai đang xuất khẩu cùng mã HS vào khu vực này, với khối lượng và giá như thế nào
- Tìm đúng nhà nhập khẩu có xác thực trong số hơn 500 triệu doanh nghiệp toàn cầu trên TradeInt
Kết Luận
Xuất khẩu Trung Đông năm 2025 được dẫn dắt bởi dầu mỏ và năng lượng (114,03 tỷ USD), vàng và kim loại quý (17,49 tỷ USD) và nhựa, polymer (4,99 tỷ USD). Khu vực đang dịch chuyển dần khỏi phụ thuộc hoàn toàn vào hydrocarbon, với xuất khẩu phi dầu mỏ tăng 25% lên kỷ lục 71,3 tỷ USD. Với Việt Nam, Trung Đông là thị trường 400 triệu dân với nhu cầu nhập khẩu lớn và sức mua cao, đặc biệt cho nông sản, thủy sản và hàng tiêu dùng Halal.
Khám phá dữ liệu xuất nhập khẩu toàn cầu theo mã HS, doanh nghiệp và thị trường với TradeInt và hơn 10 tỷ bản ghi thương mại đã xác thực.
