Một đơn hàng nhôm thỏi đã thống nhất giá nhưng đến lúc chuẩn bị giao, phòng kế toán phát hiện nhầm lẫn thuế xuất khẩu. Phần lợi nhuận dự kiến lập tức thay đổi. Với doanh nghiệp, hiểu đúng thủ tục xuất khẩu nhôm thỏi từ trước khi chào giá giúp kiểm soát chi phí và tránh chậm giao hàng vì hồ sơ thiếu căn cứ.
Nhôm thỏi được phép xuất khẩu từ Việt Nam và không thuộc nhóm hàng cấm xuất khẩu. Khi làm thủ tục, doanh nghiệp cần xác định đúng bản chất hàng hóa, thành phần hợp kim, mã HS và nghĩa vụ thuế trước khi mở tờ khai. Với mặt hàng này, điểm dễ sai nhất là nhầm nhôm thỏi thuộc nhóm 7601 với phế liệu, mảnh vụn nhôm thuộc nhóm 7602. Sai nhóm HS có thể làm thay đổi đáng kể mức thuế xuất khẩu.
Mã HS nhôm thỏi và thuế xuất khẩu được xác định thế nào?
Nhôm thỏi ở dạng chưa gia công thuộc nhóm HS 7601. Hai phân nhóm nhôm thỏi cần phân biệt là nhôm không hợp kim và hợp kim nhôm. Mã HS tám số cần được xác định theo đúng đặc điểm lô hàng.
| Sản phẩm | Mã HS |
|---|---|
| Nhôm chưa gia công, không hợp kim | 7601.10.00 |
| Hợp kim nhôm chưa gia công | 7601.20.00 |
Phân biệt nhôm không hợp kim và hợp kim nhôm như thế nào?
Thành phần hóa học của thỏi nhôm là căn cứ kỹ thuật quan trọng để xác định mã HS là 7601.10.00 hay 7601.20.00.
Doanh nghiệp nên có:
- Certificate of Analysis, COA;
- Mill Test Certificate (Chứng nhận kiểm tra vật liệu) nếu nhà sản xuất cấp;
- Specification hoặc grade của sản phẩm;
- Tỷ lệ Al và các nguyên tố như Si, Mg, Cu, Zn, Fe.
Ví dụ, các loại nhôm đúc như ADC12 hoặc A356 có tỷ lệ các nguyên tố hợp kim xác định và về bản chất thường được xem xét trong nhóm hợp kim nhôm.
Nếu thành phần khai báo không rõ hoặc có nghi vấn, cơ quan hải quan có thể lấy mẫu để phân tích, phân loại trước khi chấp nhận mã HS.
Phân biệt nhôm thỏi với phế liệu nhôm thế nào?
Nhôm dạng thanh, que và hình thuộc nhóm HS 7604; phế liệu và mảnh vụn nhôm thuộc nhóm HS 7602. Đây là 2 nhóm khác biệt hoàn toàn với nhôm thỏi. Sự khác biệt này đặc biệt quan trọng về thuế.
Theo biểu thuế:
- 7601.10.00 và 7601.20.00: có thuế xuất khẩu là **5%**;
- Một số phế liệu, mảnh vụn nhôm thuộc 7602 có mức thuế lên tới **20% hoặc 22%**.
Nhôm được nấu luyện từ nguyên liệu tái chế không mặc định áp mã HS của nhôm phế liệu. Ngược lại, phế liệu được ép thành khối cũng không được áp mã HS nhôm thỏi chỉ vì có hình dáng gần giống. Doanh nghiệp cần chứng minh được quá trình sản xuất và đặc tính của thành phẩm. Bộ phận kỹ thuật nên cung cấp phiếu phân tích thành phần, tiêu chuẩn sản phẩm và thông tin từng mẻ luyện cho người khai hải quan.
Nhôm thỏi xuất khẩu chịu thuế bao nhiêu? Có được miễn, hoàn thuế không?
Căn cứ vào danh mục hàng hóa và các chú giải tương ứng trong Nghị định 26/2023 của Chính phủ, nhôm thỏi bao gồm cả nhôm hợp kim và nhôm không hợp kim (7601.10.00, 7601.20.00) đều **áp chung một mức thuế là 5%.**
Có trường hợp nào nhôm thỏi xuất khẩu được miễn thuế xuất khẩu?
Nhôm thỏi xuất khẩu thương mại thông thường không được miễn thuế xuất khẩu kể cả khi sản xuất từ nguyên liệu nhập khẩu. Nếu mã HS của thành phẩm thuộc diện chịu thuế, doanh nghiệp vẫn phải nộp thuế xuất khẩu theo mức tương ứng.
Miễn thuế có thể áp dụng khi nhôm hoặc nguyên liệu nhôm được xuất ra nước ngoài để gia công rồi nhập sản phẩm gia công trở lại Việt Nam, nếu đáp ứng điều kiện về hợp đồng gia công và hồ sơ hải quan. Tuy nhiên, với hàng xuất khẩu để gia công là tài nguyên, khoáng sản hoặc sản phẩm có tổng giá trị tài nguyên, khoáng sản cộng chi phí năng lượng từ 51% giá thành trở lên, đồng thời thuộc diện chịu thuế xuất khẩu, thì không được miễn thuế xuất khẩu theo cơ chế này.
Nhôm thỏi xuất khẩu có được áp dụng VAT 0% không?
Không. Nhôm chưa gia công thuộc mã 7601.10.00 và 7601.20.00 hiện nằm trong Phụ lục II về tài nguyên, khoáng sản khai thác đã chế biến thành sản phẩm khác ban hành theo Nghị định 144/2026/NĐ-CP.
Theo khoản 23 Điều 5 Luật Thuế GTGT, sản phẩm xuất khẩu thuộc danh mục này là đối tượng không chịu thuế GTGT. Vì vậy, nhôm thỏi thuộc các mã trên không áp dụng thuế suất VAT 0% như hàng xuất khẩu thông thường.
Điểm này cũng ảnh hưởng đến việc xử lý thuế GTGT đầu vào. Doanh nghiệp cần phân biệt “không chịu thuế GTGT” với “chịu thuế suất 0%”, vì điều kiện khấu trừ và hoàn thuế đầu vào không giống nhau.
Nhôm thỏi xuất khẩu được hoàn thuế khi nào?
Thuế xuất khẩu đã nộp cho nhôm thỏi có thể được hoàn trong một số trường hợp luật định:
- hàng đã nộp thuế nhưng thực tế không xuất khẩu;
- lượng thực tế xuất khẩu ít hơn lượng đã nộp thuế;
- hàng đã xuất khẩu và nộp thuế nhưng sau đó phải tái nhập về Việt Nam.
Với trường hợp hàng xuất khẩu phải tái nhập, hàng phải đáp ứng điều kiện luật định, trong đó hàng thuộc trường hợp hoàn thuế phải chưa qua sử dụng, gia công hoặc chế biến ở nước ngoài.
Trường hợp doanh nghiệp đã nộp thuế nhập khẩu đối với nhôm nguyên liệu, sau đó sử dụng để sản xuất nhôm thỏi và tái xuất khẩu ra nước ngoài, doanh nghiệp có thể được xem xét hoàn thuế nhập khẩu tương ứng với lượng nguyên liệu cấu thành sản phẩm xuất khẩu nếu đáp ứng điều kiện. Tuy nhiên, đây là hoàn thuế nhập khẩu của nguyên liệu, không phải hoàn thuế xuất khẩu của nhôm thỏi.
Nếu nguyên liệu nhập khẩu đã được miễn thuế ngay từ đầu theo loại hình sản xuất xuất khẩu thì không phát sinh khoản thuế nhập khẩu đã nộp để hoàn.
.webp)
Hồ sơ xuất khẩu nhôm thỏi gồm những gì?
Hồ sơ xuất khẩu nhôm thỏi bao gồm bộ chứng từ khai báo hải quan và hồ sơ kỹ thuật chứng minh bản chất hàng hóa.
Hồ sơ làm thủ tục hải quan
Thông thường gồm:
- Tờ khai hải quan xuất khẩu
- Hóa đơn thương mại
- Phiếu đóng gói
- Hợp đồng ngoại thương khi cần đối chiếu
- Vận đơn hoặc chứng từ vận tải
- Các chứng từ khác theo yêu cầu kiểm tra của cơ quan hải quan đối với lô hàng thực tế.
Xuất khẩu nhôm thỏi thông thường không có giấy phép xuất khẩu chuyên ngành riêng
Nếu buyer yêu cầu C/O để chứng minh xuất xứ hoặc hưởng ưu đãi thuế tại nước nhập khẩu, doanh nghiệp cần chuẩn bị thêm C/O theo FTA hoặc cơ chế xuất xứ tương ứng.
Hồ sơ kỹ thuật xác định loại nhôm
Đây là phần rất quan trọng với mặt hàng 7601.
Doanh nghiệp nên chuẩn bị:
- Certificate of Analysis (COA): Giấy chứng nhận phân tích
- Mill Test Certificate: Giấy chứng nhận kiểm tra vật liệu
- Specification hoặc grade của lô hàng xuất khẩu
- Bảng thành phần hóa học
- Hồ sơ sản xuất nếu nhôm được nấu luyện từ nguyên liệu tái chế.
COA không chỉ phục vụ buyer. Trong trường hợp phát sinh nghi vấn về phân loại mã HS, tài liệu này giúp chứng minh sản phẩm là nhôm không hợp kim hay hợp kim nhôm.
Nếu hàng được sản xuất từ phế liệu, hồ sơ sản xuất càng quan trọng vì doanh nghiệp có thể cần chứng minh quá trình nấu luyện đã tạo ra một sản phẩm mới có đặc tính xác định, thay vì chỉ thay đổi hình dạng của phế liệu.
Các chứng nhận kiểm định của SGS, Intertek hoặc đơn vị thứ ba khác chỉ cần khi hợp đồng, L/C hoặc buyer yêu cầu. Không phải giấy phép bắt buộc cho mọi lô nhôm thỏi xuất khẩu.
Thủ tục xuất khẩu nhôm thỏi thực hiện như thế nào?
Thủ tục xuất khẩu nhôm thỏi thực hiện theo 4 bước chính:
- Xác định bản chất và thành phần nhôm: làm rõ hàng là nhôm không hợp kim, hợp kim nhôm hay vẫn mang đặc tính phế liệu.
- Xác định mã HS và nghĩa vụ thuế: phân loại vào 7601.10.00 hoặc 7601.20.00 nếu đáp ứng đặc tính của nhôm chưa gia công, sau đó kiểm tra thuế xuất khẩu và xử lý VAT.
- Chuẩn bị hồ sơ và khai hải quan: khai đúng mã HS, số lượng, trọng lượng, trị giá và chuẩn bị COA/Mill Test Certificate để hỗ trợ phân loại khi cần.
- Nộp thuế và hoàn tất thông quan: xử lý nghĩa vụ thuế, kiểm tra thực tế hoặc phân tích mẫu nếu phát sinh, sau đó hoàn tất các chứng từ buyer yêu cầu.
Nếu cơ quan hải quan nghi ngờ thành phần hoặc mã HS, lô hàng có thể được lấy mẫu để phân tích, phân loại.
Kết luận
Thủ tục xuất khẩu nhôm thỏi không phức tạp về giấy phép, nhưng doanh nghiệp cần đặc biệt kiểm tra bản chất hàng hóa, thành phần hợp kim, mã HS và nghĩa vụ thuế trước khi mở tờ khai.
Với nhôm thuộc nhóm 7601, việc phân biệt nhôm không hợp kim, hợp kim nhôm và phế liệu nhôm ảnh hưởng trực tiếp đến mã HS, thuế xuất khẩu và cách xử lý VAT. Doanh nghiệp cũng nên chuẩn bị sẵn COA hoặc Mill Test Certificate để hỗ trợ phân loại khi cần.Làm đúng từ bước phân loại sẽ giúp doanh nghiệp hạn chế rủi ro khai sai mã, thiếu thuế hoặc phát sinh tranh chấp khi thông quan.
Theo dõi TradeInt ngay để cập nhật các kiến thức về thương mại xuất nhập khẩu ngành vật liệu!
